Een treurig beleggingsjaar

In dit artikel:

Pensioenfondsen in Nederland, met ABP als meest opvallende voorbeeld, liggen in 2025 onder vuur vanwege tegenvallende beleggingsresultaten. In de publieke discussie lijkt het alsof fondsen slecht hebben gepresteerd, omdat ABP een negatief totaalrendement van -2,9% rapporteert en ook over de laatste tien jaar minder scoort dan sommige buitenlandse grote fondsen. Volgens Marc Heemskerk is die kritiek echter te eenzijdig, omdat daarbij een belangrijk deel van het verhaal ontbreekt: de impact van de gestegen rente op de pensioenverplichtingen.

Heemskerk stelt dat het beeld voor fondsen in feite gunstiger is dan het lijkt. Door de hogere rente is de waarde van toekomstige pensioenen flink gedaald, waardoor de dekkingsgraad juist kan verbeteren. Hij vergelijkt dat met een salarisverlaging, terwijl tegelijk alle prijzen halveren: op papier lijkt het slechter, maar de feitelijke positie wordt beter. Volgens hem wordt dat te ingewikkeld uitgelegd aan deelnemers en het brede publiek.

Daarom pleit hij voor een andere manier van communiceren onder de nieuwe pensioenwet (Wtp). In plaats van vooral het totale beleggingsresultaat te benadrukken, zouden fondsen eerst het overrendement moeten laten zien: het deel dat echt voortkomt uit risicovolle beleggingen en direct invloed heeft op pensioenen en kapitaal. Het beschermingsrendement uit de meer veilige portefeuille is volgens hem lastig uit te leggen en heeft vooral een technische functie. Door die focus te verschuiven, zouden pensioenfondsen volgens Heemskerk minder snel als “knoeiers” worden gezien.